Het einde van de nachttrein in Japan

Het einde van de nachttrein in Japan

Op het forum kregen we revent een vraag over een nachttrein van Tokyo naar Sapporo. Japan heeft altijd een uitgebreid netwerk van nachttreinen gehad, dus toen ik op onderzoek uitging om de vraag te beantwoorden kwam ik erachter dat in de laatste twee jaar de nachttreinen in rap tempo uitgefaseerd zijn. Wel is er een nieuwe markt aan het ontstaan voor luxe treinen, maar dat is voor een andere keer.

“Aomori station” by tsuda is licensed under CC BY-SA

De blauwe nachttrein

De Japanse nachttreinen hebben vanaf het begin de bijnaam Blue Train (ブルートレイン) gehad. De rijtuigen waren namelijk geschilderd in karakteristiek blauwe kleuren. In 1956 reed de eerste nachttrein over de Japanse spoor. Vliegen was nog niet aan de orde en de Shinkansen was nog niet uitgevonden. Voor het afleggen van lange afstanden werden de blauwe treinen dan ook als snel de keuze bij uitstek.

De jaren ’70 waren de hoogtijdagen voor de Japanse blauwe trein. Er hing een bepaalde romantiek rond nachtelijke treinreizen, mede veroorzaakt door de vele boeken die erover geschreven werden. Dit hield aan tot eind jaren ’80.

“inside Nihonkai” by tsuda is licensed under CC BY-SA

Het Shinkansen netwerk was intussen aardig gegroeid en luchtverbindingen brachten steden dichter bij elkaar. De reistijd van de hoofdstad naar Osaka bijvoorbeeld werd zo teruggebracht tot minder dan 3 uur. De nachttrein begon langzaam het onderspit te delven.

Ondergang van de nachttrein

In de jaren ’90 werd getracht om de nachttrein nieuw leven in te blazen door te focussen op de romantiek van weleer. Een aantal nieuwe treindiensten werden geïntroduceerd, dit keer niet met de traditionele blauwe rijtuigen maar met uniek ontworpen luxe treinstellen. De Twilight Express, Cassiopeia and Sunrise Izumo services begonnen hoopvol.

“285系サンライズ出雲” by rail02000 is licensed under CC BY-SA

De Twilight Express verbond Osaka met Sapporo via de noordelijke kust van Japan. De trein werd voorzien van veel pluche, een uitstekend restaurant en luxe slaapcabines. De Cassiopeia was een soortgelijk concept maar rijdt de route Tokyo-Sapporo. De Sunrise Izumo is een iets minder luxe dubbeldekker trein met privé cabines en gedeelde “slaapzalen”.

“Series 285 “Sunrise Izumo”” by x768 is licensed under CC BY-SA

De Twilight Express werd in maart 2015 uit de dienstregeling gehaald en de laatste rit van de Cassiopeia vond plaats begin maart 2016. Deze treinen zijn altijd populair geweest onder de fans, maar hebben toch het onderspit moeten delven voor de veel snellere Shinkansen verbindingen. Alleen de Sunrise Izumo, die vanuit Tokyo via Osaka naar west Japan rijdt blijft voorlopig onderdeel van de dienstregeling.

Gelukkig is het niet helemaal gedaan met de blauwe treinen, de Twilight Express en de Cassiopeia. Hoewel de treinen uit de standaard dienstregeling genomen zijn laat de Japan Railways Group wel de treinen in bepaalde seizoenen rijden als toeristentreinen. De collega’s van JPRail.com houden een overzicht bij van welke treinen wanneer rijden. Met de Japan Rail Pass kun je reizen in deze treinen, maar je moet wel een bed toeslag betalen.