Japanse vlag

De bijnaam van de Japanse vlag is “Hi no Maru” (日の丸), “Cirkel van de Zon”. De officiële naam is overigens Nisshoki (日章旗) is. Deze vlag is sinds 1870 in gebruik, maar pas in 1999 werd dit wettelijk officieel vastgelegd. De rode cirkel symboliseert de rijzende zon.

Japanse vlag

Er is ook een versie van de vlag waar stralen uit de cirkel komen. Die versie is het symbool van de zeevaart. Het is niet, zoals vaak aangenomen wordt, de oude vlag of de oorlogsvlag.

Desalniettemin wordt die versie van de vlag vaak geassocieerd met het Japanse militaire apparaat uit de Tweede Wereldoorlog. Omdat deze versie van de vlag door zowel Japanners als inwoners van andere Aziatische landen als schokkend ervaren hebben we deze versie van de vlag niet opgenomen op deze pagina.

De Japanse vlag in de wet

Wel leuk om te weten is dat pas sinds 1999 in een wet staat vastgelegd dat de “Hi no Mari” officieel de vlag van Japan is. Uiteraard was het daarvoor ook al officieel door middel van allerlei decreten over door de jaren heen.

Al sinds 1870 werd de vlag gebruikt als vertegenwoordiging van Japan. Ook het volkslied, dat Japanners als sinds 1880 kippenvel geeft, is met diezelfde wet uit 1999 pas officieel geworden.

Zon op de Japanse vlag

Die rode cirkel in het midden symboliseert de zon. Dat de zon een grote rol speelt in Japan blijkt uit de bijnaam “Land van de Rijzende Zon”. Maar waarom nou de zon?

Volgens Japanse mythologie en bepaalde overleveringen in het Shintoïsme is de keizer een nazaat van de Godin van de Zon. Tot het einde van de Tweede Wereldoorlog was de keizer zelf officieel ook een god. Na het einde van de oorlog zijn de superkrachten van de keizer behoorlijk ingeperkt tot min of meer die van een sterveling. Maar dat terzijde.

Als je nazaat bent van de zonnegod is je afkomst wellicht hetgeen waar je het meest trots op bent. Als je in de kroeg staat met vrienden komt het na een paar biertjes waarschijnlijk wel weer ter sprake. De rest zal dan wel zo iets hebben van “heb je hem weer met z’n verhalen”. Maar ga je dan een vlag tekenen, dan kom je uiteraard snel terecht bij die zon.

De vlag is overigens al een behoorlijke tijd geleden getekend. In het jaar 701 wapperde de vlag voor het eerst in de tuin van het keizerlijk paleis van Keizer Monmu. Het oudste bestaande examplaar van de vlag nu is ongeveer 500 jaar oud.

Tweede Wereldoorlog

Vroeger, lang geleden, was Japan een verdeeld land. Leenheren hadden het land verdeeld en knokten onderling regelmatig over de grenzen. Daar kwam verandering in toen een van die leenheren, Tokugawa Ieyasu, in 1603 besloot daar een eind aan te maken en het land te verenigen.

De keizer leefde in ballingschap in de oude hoofdstad Kyoto terwijl Tokugawa het vissersdorpje Edo (nu Tokyo) omtoverde tot hoofdstad. Tot 1868 bestuurde de Tokugawa familie Japan. In 1868 werd de macht weer teruggegeven aan de keizer.

De vlag, die tot dan toe eigenlijk alleen het persoonlijke wapen van de keizer geweest was, werd ineens het symbool van de hernieuwde keizerlijke macht. De keizer was erg ingenomen met zijn herwonnen macht, met uiteindelijk de Tweede Wereldoorlog als gevolg. In die periode streed iedere soldaat en kamikaze piloot voor de keizer en dus voor de Japanse vlag. Logisch dat na de capitulatie de Hinomaru dan ook ineens controversieel was.

Direct werden de vlaggen verwijderd uit scholen en wordt de vlag een symbool van schaamte. Daar is Japan inmiddels gelukkig overheen, maar tot op de dag van vandaag zie je de Japanse vlag relatief weinig wapperen.

Veelgestelde vragen

🇯🇵 Sinds wanneer is de Japanse vlag officieel?
Officieel is pas in 1999 in de wet opgenomen dat die witte vlag met die rode cirkel in het midden de officiële vlag van Japan is. Vanaf de introductie van de vlag in 1870 tot 1999 had Japan dus wettelijk gezien geen officiële vlag.
🇯🇵 Wat symboliseert de rode cirkel op de Japanse vlag?
Die cirkel symboliseert de zon. Volgens de Japanse mythologie is de keizer een afstammeling van de Godin van de Zon. Logisch dus dat de zon gekozen is als symbool.
🇯🇵 Wat is de relatie met de Tweede Wereldoorlog?
Voor de Tweede Wereldoorlog werd de vlag vooral gezien als symbool van de hernieuwde keizerlijke macht. Soldaten streden voor de vlag. Het is dus ook niet vreemd dat na de capitulatie van Japan de vlag al snel gezien werd als controversieel.